علائم بیماری در گربه؛ از نشانه‌های پنهان تا موارد اورژانسی
تیم موچولو — 2026-11-03
پاسخ کوتاه: گربه‌ها بیماری و درد را پنهان می‌کنند، پس هر تغییر رفتاری می‌تواند علامت بیماری باشد. بیاشتهایی بیش از ۲۴ ساعت، پنهان شدن و بی‌حالی، استفراغ یا اسهال مکرر، تغییر در آب خوردن و ادرار و کاهش وزن از علائم مهم بیماری در گربه هستند. زور زدن بدون ادرار در گربه نر، تنفس با دهان باز و لثه‌های رنگ‌پریده اورژانسی‌اند و نیاز به مراجعه فوری به دامپزشک دارند.
از کجا بفهمیم گربه مریض است؟ (پاسخ کوتاه)
مهم‌ترین علامت بیماری در گربه «تغییر» است: تغییر در اشتها، خواب، آب خوردن، استفاده از ظرف خاک، رفتار و ظاهر. گربه‌ها به طور غریزی ضعف خود را پنهان می‌کنند و وقتی علائم آشکار می‌شوند، بیماری اغلب پیشرفت کرده است. اگر گربه‌تان بیشتر از ۲۴ ساعت غذا نخورد، مدام پنهان شود یا در ظرف خاک زور بزند، معطل نکنید و به دامپزشک مراجعه کنید.
بهترین کار این است که رفتار عادی گربه را بشناسید: معمولاً چقدر می‌خورد، کجا می‌خوابد و روزی چند بار ظرف خاک را استفاده می‌کند. با این شناخت، هر تغییری را زود متوجه می‌شوید.
علائم اورژانسی؛ همین حالا به دامپزشک بروید
در این موارد منتظر صبح یا نوبت بعدی نمانید و فوراً به کلینیک شبانه‌روزی بروید:
- گربه نر که مدام در ظرف خاک زور می‌زند و ادراری نمی‌آید یا فقط چند قطره می‌آید؛ انسداد مجرای ادرار در چند ساعت می‌تواند کشنده باشد.
- تنفس با دهان باز، نفس‌نفس زدن یا سختی تنفس
- لثه‌های سفید، آبی یا زرد
- تشنج، بیهوشی یا ناتوانی ناگهانی در راه رفتن، به‌خصوص فلج پاهای عقب
- استفراغ پشت سر هم یا استفراغ همراه با خون
- خوردن ماده سمی، دارو یا گل لیلیوم
- تصادف، افتادن از ارتفاع یا بالکن، حتی اگر ظاهراً سالم باشد
- خونریزی که بند نمی‌آید
برای اقدامات اولیه تا رسیدن به کلینیک، مطلب کمک‌های اولیه برای سگ و گربه را بخوانید.
تغییر در غذا خوردن و آب خوردن
بیاشتهایی در گربه جدی‌تر از سگ است. گربه‌ای که چند روز غذا نخورد، به‌خصوص اگر چاق باشد، ممکن است دچار بیماری کبد چرب شود. برای همین بیاشتهایی بیش از ۲۴ ساعت دلیل کافی برای مراجعه است.
برعکس، اشتهای خیلی زیاد همراه با لاغری می‌تواند نشانه پرکاری تیروئید یا دیابت در گربه‌های مسن باشد. آب خوردن و ادرار کردن بیش از حد معمول هم از نشانه‌های رایج بیماری کلیه و دیابت است. اگر حس می‌کنید ظرف آب زودتر خالی می‌شود یا کلوخه‌های ادرار در خاک بزرگ‌تر و بیشتر شده، آن را به دامپزشک بگویید. نکات مربوط به آب را در آب خوردن گربه آورده‌ایم.
علائم مشکل ادراری و گوارشی در گربه
ظرف خاک یکی از بهترین ابزارهای تشخیص زودهنگام است. به این نشانه‌ها دقت کنید:
- رفت‌وآمد زیاد به ظرف خاک با ادرار کم
- ادرار خونی یا ادرار کردن بیرون از ظرف خاک
- لیسیدن مداوم ناحیه تناسلی
- اسهال بیش از یک روز، مدفوع سیاه یا خونی
- یبوست بیش از ۴۸ ساعت یا زور زدن هنگام مدفوع
- استفراغ بیشتر از یکی دو بار در هفته
استفراغ گاهبهگاه گلوله مو در گربه‌های پرمو ممکن است عادی باشد، اما اگر تکرار شود یا با بیاشتهایی همراه باشد، باید بررسی شود. توضیح کامل را در گلوله مو در گربه ببینید.
علائم درد در گربه
گربه‌ها به ندرت از درد ناله می‌کنند. نشانه‌های درد معمولاً ظریف‌اند:
- قوز کردن و نشستن جمع‌شده در یک گوشه
- پنهان شدن زیر تخت یا کمد
- کاهش پریدن به جاهای بلند
- لنگیدن یا راه رفتن با احتیاط
- خرخر کردن در حالتی که گربه آرام به نظر نمی‌رسد
- پرخاشگری هنگام لمس یک ناحیه خاص
- چشمهای نیمهبسته و حالت صورت منقبض
- کم شدن تیمار و ظاهر ژولیده
برای فهم بهتر رفتارهای عادی و غیرعادی، مطلب رفتار گربه و معنی آن کمک می‌کند. هرگز داروی مسکن انسانی به گربه ندهید؛ بسیاری از آن‌ها برای گربه سمی‌اند.
علائم در چشم، بینی، دهان و پوست
- عطسه، آبریزش بینی و ترشح چشم: اغلب نشانه عفونت تنفسی (سرماخوردگی گربه) است. اگر گربه غذا نخورد، تب داشته باشد یا بیش از چند روز طول بکشد، دامپزشک لازم است.
- چشم کدر، قرمز یا بسته: بیماری‌های چشم سریع پیشرفت می‌کنند و باید زود معاینه شوند.
- بوی بد دهان، آبریزش دهان و جویدن از یک طرف: نشانه مشکلات دندان و لثه.
- ریزش مو به‌صورت لکه‌ای، خارش، دانه‌های سیاه در مو (فضولات کک) یا زخم پوستی.
- گوش کثیف با ترشح قهوه‌ای یا تکان دادن مداوم سر: ممکن است جرب گوش باشد.
در هوای آلوده و خشک زمستان تهران، گربه‌هایی که مشکل تنفسی دارند ممکن است حساس‌تر شوند؛ اگر سرفه یا خس‌خس دیدید، آن را جدی بگیرید.
تغییرات رفتاری و وزنی که نباید نادیده بگیرید
کاهش وزن تدریجی یکی از نشانه‌های پنهان بسیاری از بیماری‌هاست. گربه را ماهی یک بار وزن کنید. تغییرات دیگری که باید به دامپزشک گزارش شوند:
- میو کردن غیرعادی، به‌خصوص شب‌ها در گربه‌های مسن
- سردرگمی یا گم کردن مسیر ظرف خاک
- پرخاشگری یا گوشه‌گیری ناگهانی
- خواب بیش از حد معمول یا بی‌قراری
گاهی دلیل این تغییرات استرس است، مثلاً جابه‌جایی خانه یا ورود حیوان جدید، اما اول باید علت جسمی رد شود. برای میو کردن زیاد، چرا گربه زیاد میو میو می‌کند را هم ببینید.
پیشگیری: چکاپ منظم و مراقبت روزانه
بسیاری از بیماری‌ها با معاینه منظم زودتر پیدا می‌شوند:
- گربه‌های جوان سالی یک بار و گربه‌های بالای ۷ تا ۸ سال سالی دو بار چکاپ شوند.
- برنامه واکسن و ضدانگل را منظم دنبال کنید.
- ظرف خاک را هر روز تمیز کنید تا تغییرات ادرار و مدفوع را ببینید.
- هفته‌ای یک بار بدن گربه را لمس کنید و دنبال توده، زخم یا درد بگردید.
- وزن را ماهانه ثبت کنید.
- غذای کامل و آب کافی فراهم کنید و از چاقی جلوگیری کنید.
برای برنامه پیشگیری، واکسن گربه و برای همه مطالب سلامت و نگهداری، راهنمای کامل گربه را ببینید.
راهنمای کامل نگهداری گربه — محصولات مرتبط: مکمل و ویتامین
سؤالات متداول
از کجا بفهمیم گربه مریضه؟
هر تغییر در اشتها، خواب، آب خوردن، استفاده از ظرف خاک یا رفتار گربه می‌تواند نشانه بیماری باشد. پنهان شدن و بیاشتهایی بیش از ۲۴ ساعت مهم‌ترین هشدارها هستند.
گربهام بیحال است و غذا نمیخورد، چه کنم؟
اگر بیاشتهایی بیش از ۲۴ ساعت طول کشیده یا گربه تب، استفراغ یا اسهال دارد، به دامپزشک مراجعه کنید. در خانه به او دارو ندهید.
گربه نر زور میزنه ولی جیش نمیکنه، خطرناکه؟
بله، این وضعیت ممکن است نشانه انسداد مجرای ادرار باشد که یک اورژانس جدی است. همان روز و فوراً گربه را به دامپزشک برسانید.
گربه از کجا معلوم میشه درد داره؟
قوز کردن، پنهان شدن، کم پریدن، لنگیدن، چشمهای نیمهبسته و حساسیت به لمس از علائم رایج درد در گربه هستند.
عطسه کردن گربه خطرناکه؟
عطسه گاهبهگاه طبیعی است، اما عطسه مکرر همراه با ترشح چشم و بینی، تب یا بیاشتهایی نشانه عفونت تنفسی است و باید دامپزشک گربه را ببیند.
مقاله‌های مرتبط
- واکسن گربه؛ جدول واکسیناسیون و ضدانگل گربه — واکسن گربه از ۶ تا ۸ هفتگی با واکسن سه‌گانه شروع می‌شود و هاری حدود ۳ ماهگی تزریق می‌شود. جدول کامل واکسن، ضدانگل و یادآورها را ببینید.
- آب خوردن گربه؛ گربه روزانه چقدر آب بخورد؟ — گربه روزانه حدود ۴۰ تا ۶۰ میلی‌لیتر آب به ازای هر کیلو وزن از آب و غذا لازم دارد. راه‌های تشویق گربه به آب خوردن و علائم کم‌آبی را ببینید.
- گلوله مو در گربه؛ علائم، پیشگیری و کاربرد خمیر مالت — گلوله مو در گربه از بلعیدن مو هنگام لیسیدن ایجاد می‌شود. برس منظم، آب کافی و خمیر مالت به پیشگیری کمک می‌کنند؛ استفراغ مکرر را به دامپزشک نشان دهید.
- غذاهای ممنوع برای گربه؛ فهرست خوراکی‌های خطرناک — پیاز، سیر، شکلات، انگور، الکل، کافئین و شیر گاو از غذاهای ممنوع برای گربه‌اند. فهرست کامل، علائم مسمومیت و کار فوری را اینجا بخوانید.